EEN NIEUW LITURGISCH JAAR
Het jaar van Marcus
In het komende liturgisch jaar lezen we uit het evangelie volgens Marcus.
Niet elke zondag, want daar is het Marcus evangelie te kort voor. Dus maken we zo nu en dan een uitstapje naar een van de andere evangeliën.
Veel uitleggers nemen aan dat Marcus het oudste van onze evangeliën is. Allerlei overgeleverd en in kleine bundels verzameld materiaal voor het eerst bij elkaar gebracht, waarschijnlijk rond het jaar 70. Als plaats van ontstaan wordt al vroeg Rome genoemd. De lezers die Marcus op het oog had, zijn waarschijnlijk christenen die afkomstig zijn uit het heidendom. Vele diverse zaken die voor lezers met een Joodse achtergrond bekend verondersteld mogen worden, legt hij uit.
Marcus ordent zijn stof naar een stramien dat met variaties ook in Mattheüs en Lucas voorkomt. In hoofdlijnen bestaat het daarin dat Jezus, na het optreden van Johannes, in Galilea predikend en genezend rondtrok en vervolgens naar Jeruzalem is gereisd. Daar is hij op aandringen van de leiders van het volk gearresteerd en terechtgesteld, maar uiteindelijk na drie dagen verrezen.
Naast het evangelie van Marcus zal er een tweede lezing zijn die thematisch probeert aan te sluiten bij de tekst van het evangelie.
Advent: dat rijk van vrede en gerechtigheid, zal dat wel komen?
Die vraag is een vraag van alle tijden, toen en nu.
27 november: Marcus 13, 24-32.
Er zijn allerlei schrikwekkende tekenen in onze samenleving: economische crisis, klimaatcrisis, voedselcrisis, geloofscrisis, geweld op vele plaatsen. Dat rijk van vrede en gerechtigheid zal dat wel komen?
4 december: Marcus 1, 1-8.
Wie wijst ons de weg naar dat rijk van vrede en gerechtigheid? Johannes de Doper was zo iemand. Wie zijn onze hedendaagse profeten die ons wakker schudden, ons op het goede spoor zetten?
11 december: Johannes 3, 22-30.
De leerlingen van Johannes de Doper discussieerden: het oude helemaal loslaten? Is er in dat rijk van vrede en gerechtigheid ruimte voor verschillende visies, verschillende culturen, verschillende religies?
18 december: Lucas 1, 16-28. Maria kreeg de aankondiging dat dit rijk van vrede en gerechtigheid spoedig zou komen. Maar ook bij haar de vraag: hoe zal dat geschieden? Staan wij open voor de werking van Gods Geest zoals zij dat kon?
Liederen die tijdens de Advent zullen klinken:
- Mochten ook wij een nieuwe dag zien lichten, voor onze kinderen een nieuw begin.
- Verleih uns Frieden gnädiglich, Herr Gott, zu unsren Zeiten!
- Es ist doch ja kein ander nicht, der für uns könnte streiten, denn du unser Gott, alleine.
Kerstmis – Epifanie: dat rijk van vrede en gerechtigheid: het is al gekomen!
In de Kerst- en Epifanietijd vieren we dat dit rijk van vrede en gerechtigheid zichtbaar is geworden in de persoon van Jezus van Nazareth.
24 december: Lucas 2,1-20. Als eersten hebben kleinen (herders) hem gezien. Toeval? Wie zijn verdere leven kent: zeker niet!
1 januari: Lucas 2,15-21.
Zijn naam is een programma: God zal redden. Als beeld van God heeft hij die naam met recht gedragen: hij zette zich in voor vrede en gerechtigheid. Een naam om niet te vergeten.
8 januari: Mattheüs 2,1-12. Buitenstaanders (wijzen uit het oosten) hebben hem gezien. Toeval? Wie zijn verdere leven kent: zeker niet!
15 januari: Marcus 1,7-11.
Dat rijk van vrede en gerechtigheid wordt zichtbaar in mensen, gedoopt met Gods Geest. Waar vinden we ze? Zijn wij dat?
22 januari: Marcus 1,14-20.
De eerste leerlingen worden geroepen om mee te doen aan dat rijk van vrede en gerechtigheid. Te hoog gegrepen? Ze konden het, al waren het maar eenvoudige vissers. Interessant om te onthouden!
29 januari: Marcus 1,21-28. Een man, bezeten van een onreine geest, wordt bevrijd. We dromen van een rijk waar niemand bezeten is van of verslaafd aan wat dan ook: geld, goederen, genotsmiddelen, onwrikbare ideeën.
Liederen die tijdens de Kerst- en Epifanietijd zullen klinken:
- Die ons voor het licht gemaakt hebt dat wij leven:
Spreek licht, wees hier aanwezig in uw naam: Ik zal er zijn.
- Soms breekt uw licht in mensen door, onstuitbaar,
zoals een kind geboren wordt.
Gedenk de mens die wordt genoemd uw kind,
Uw koninkrijk, uw licht.
Geen duisternis heeft ooit hem overmeesterd.
Gedenk ons die als hij geboren zijn, eens en voorgoed,
die uit zijn mond uw naam hebben gehoord,
die moeten leven in de schaduw van de dood,
hem achterna.
Cor Spithoven
|